਀㰀搀椀瘀 愀氀椀最渀㴀∀挀攀渀琀攀爀∀㸀㰀椀洀最 猀爀挀㴀∀眀椀欀椀瀀攀搀椀愀⸀最椀昀∀ 眀椀搀琀栀㴀∀㄀㄀㌀∀ 栀攀椀最栀琀㴀∀㈀　∀ 戀漀爀搀攀爀㴀∀　∀ 愀氀琀㴀∀∀㸀㰀⼀搀椀瘀㸀

਀

਀㰀戀爀㸀㰀䘀伀一吀  face="Arial" size=-1 color="#804000">਀㰀戀㸀嘀攀爀猀椀漀渀 ㄀⸀　 Āㄎᤎ∎㈎∎ᤎ‎㈀　　㤀㰀⼀戀㸀㰀⼀昀漀渀琀㸀 ਀㰀瀀㸀 ਀㰀䘀伀一吀 昀愀挀攀㴀∀䄀爀椀愀氀∀ 猀椀稀攀㴀ⴀ㄀㸀㰀愀 栀爀攀昀㴀∀栀琀琀瀀㨀⼀⼀搀愀爀爀愀搀愀渀⸀挀漀洀⼀∀㸀ࠀ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎‎⠀ⴀㄎ܎Ď␎⤎㨎 瀀猀礀挀栀漀氀漀最礀 ⴀ䠎㈎ᤎ✎䠎㈎‎䐀଎䈎Ў䈎┎ࠎ㔎⤎ Ѐ㜎ⴎ⠎㈎⨎ᔎ⌎䰎ᜎ㔎䠎✎䠎㈎ᐎ䤎✎∎Ď㈎⌎⠎㘎Ď⤎㈎䀎Ď㔎䠎∎✎Ďㄎᨎࠎ㐎ᔎ䌎ࠎ‎⠀Ā⌎『ᨎ✎ᤎĎ㈎⌎Ȏⴎ܎ࠎ㐎ᔎ⤎ Ⰰ Ā⌎『ᨎ✎ᤎЎ✎㈎ℎЎ㐎ᐎⰎ 䄀┎『Ḏ␎ᔎ㐎Ď⌎⌎ℎ‎Ȁⴎ܎ℎᤎ㠎⤎∎䰎ᐎ䤎✎∎‎Ā⌎『ᨎ✎ᤎĎ㈎⌎ᜎ㈎܎✎㐎ᜎ∎㈎⠎㈎⨎ᔎ⌎䰎‎䀀ᤎ㜎䤎ⴎ⬎㈎ᜎ㔎䠎ᤎㄎĎࠎ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎⠎㘎Ď⤎㈎䀎਎䠎ᤎ‎Ā㈎⌎⌎ㄎᨎ⌎㤎䤎‎⠀Ā⌎『ᨎ✎ᤎĎ㈎⌎⌎ㄎᨎȎ䤎ⴎℎ㤎┎Ȏⴎ܎ℎᤎ㠎⤎∎䰎⤎ Ⰰ ⴀ㈎⌎ℎጎ䰎Ⰾ ᨀ㠎Ў┎㐎Ď‎㈎ḎⰎ Ḁ␎ᔎ㐎Ď⌎⌎ℎⰎ 䄀┎『⌎㤎ᬎ䄎ᨎᨎЎ✎㈎ℎ⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎⌎『⬎✎䠎㈎܎ᨎ㠎ЎЎ┎‎ࠀ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎∎ㄎ܎ℎ㔎Ў✎㈎ℎ⬎ℎ㈎∎⌎✎ℎ䐎ᬎᘎ㘎܎Ď㈎⌎ᬎ⌎『∎㠎Ďᔎ䰎䌎਎䤎Ў✎㈎ℎ⌎㤎䤎ĎㄎᨎĎ㐎ࠎĎ⌎⌎ℎ䌎ᤎᐎ䤎㈎ᤎᔎ䠎㈎܎‎䘀‎Ȁⴎ܎ℎᤎ㠎⤎∎䰎ᜎ㔎䠎䀎Ď㐎ᐎȎ㘎䤎ᤎ䌎ᤎ਎㔎✎㐎ᔎᬎ⌎『ࠎ㌎✎ㄎᤎ‎⠀䀀਎䠎ᤎĎ㐎ࠎĎ⌎⌎ℎᜎ㔎䠎䀎Ď㐎ᐎȎ㘎䤎ᤎ䌎ᤎЎ⌎ⴎᨎЎ⌎ㄎ✎Ⰾ ⌀『ᨎᨎĎ㈎⌎⠎㘎Ď⤎㈎Ⰾ Ā㈎⌎ࠎ䤎㈎܎܎㈎ᤎ䀎ᬎ䜎ᤎᔎ䤎ᤎ⤎ 䄀┎『∎ㄎ܎⌎✎ℎᘎ㘎܎Ď㈎⌎䌎਎䤎Ў✎㈎ℎ⌎㤎䤎ᜎ㈎܎ࠎ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎⨎㌎⬎⌎ㄎᨎĎ㈎⌎⌎ㄎĎ⤎㈎ᬎㄎฎหาสุขภาพจิต นักจิตวิทยามีความพยายามที่จะศึกษาทำความเข้าใจถึงหน้าที่หรือจุดประสงค์ ต่าง ๆ ของพฤติกรรมที่เกิดขึ้นจากตัวบุคคลและพฤติกรรมที่เกิดขึ้นในสังคม ขณะเดียวกันก็ทำการศึกษาขั้นตอนของระบบประสาทซึ่งมีผลต่อการควบคุมและ แสดงออกของพฤติกรรม਀㰀⼀愀㸀 ਀

บทนำ ਀㰀倀㸀ࠀ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎䀎ᬎ䜎ᤎ⠎㈎⨎ᔎ⌎䰎ᜎ㔎䠎⠎㘎Ď⤎㈎Ў䤎ᤎЎ✎䤎㈎䀎Ḏ㜎䠎ⴎᤎ㌎Ȏ䤎ⴎℎ㤎┎Ў✎㈎ℎ⌎㤎䤎ℎ㈎䀎⨎ᤎⴎ‎ⴀ᠎㐎ᨎ㈎∎‎䄀┎『䀎Ḏ㜎䠎ⴎЎ✎ᨎЎ㠎ℎ䄎┎『䀎ᬎ┎㔎䠎∎ᤎ䄎ᬎ┎܎Ḏ␎ᔎ㐎Ď⌎⌎ℎȎⴎ܎ℎᤎ㠎⤎∎䰎䄎┎『⨎ㄎᔎ✎䰎‎ࠀ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎ℎ㠎䠎܎⠎㘎Ď⤎㈎ᐎ䤎㈎ᤎЎ✎㈎ℎ⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎⌎『⬎✎䠎㈎܎Ď⌎『ᨎ✎ᤎĎ㈎⌎Ȏⴎ܎⌎䠎㈎܎Ď㈎∎Ďㄎᨎࠎ㐎ᔎ䌎ࠎ‎᐀䤎✎∎✎㐎᠎㔎Ď㈎⌎ᜎ㈎܎✎㐎ᜎ∎㈎⠎㈎⨎ᔎ⌎䰎ᜎ㔎䠎䀎ᬎ䜎ᤎ⌎『䀎ᨎ㔎∎ᨎ䄎ᨎᨎ䄎ᰎᤎ‎䀀Ḏ⌎㈎『⌎䠎㈎܎Ď㈎∎䄎┎『ࠎ㐎ᔎ䌎ࠎℎㄎĎℎ㔎Ď㈎⌎䄎⨎ᐎ܎ⴎⴎĎ⌎䠎✎ℎĎㄎᤎ‎ⴀ㔎Ďᜎㄎ䤎܎∎ㄎ܎䄎⨎ᐎ܎ⴎⴎĎ䌎ᤎ䄎ᤎ✎ᜎ㈎܎ᜎ㔎䠎⨎㈎ℎ㈎⌎ᘎᜎ㌎ᤎ㈎∎䐎ᐎ䤎

ภาษาทางจิตวิทยา ਀㰀倀㸀ࠀ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎Ď䜎ℎ㔎Ď㈎⌎ᨎㄎฎㄎᔎ㐎⠎ㄎḎᜎ䰎Ȏ㘎䤎ᤎℎ㈎䀎Ḏ㜎䠎ⴎ䌎਎䤎䌎ᤎĎ㈎⌎⠎㘎Ď⤎㈎䀎਎䠎ᤎ䀎ᐎ㔎∎✎Ďㄎᨎ⠎㈎⨎ᔎ⌎䰎‎ⴀ㜎䠎ᤎ‎䘀‎Ѐ㌎⠎ㄎḎᜎ䰎ᨎ㈎܎⨎䠎✎ᤎᬎ⌎『Ďⴎᨎᐎ䤎✎∎Ў㌎⠎ㄎḎᜎ䰎ᜎ㔎䠎Ўᤎᜎㄎ䠎✎䐎ᬎ䌎਎䤎Ďㄎᤎⴎ∎㤎䠎䌎ᤎ਎㔎✎㐎ᔎᬎ⌎『ࠎ㌎✎ㄎᤎ‎Ѐ㌎⠎ㄎḎᜎ䰎ᨎ㈎܎Ў㌎Ď䜎䀎ᬎ䜎ᤎЎ㌎⠎ㄎḎᜎ䰎ᜎ㈎܎✎㐎਎㈎Ď㈎⌎ᜎ㔎䠎Ў㠎䤎ᤎ䀎Ў∎‎ᘀ㘎܎䄎ℎ䤎⠎ㄎḎᜎ䰎ᨎ㈎܎Ў㌎ࠎ『䀎ᬎ䜎ᤎᜎ㔎䠎䀎Ȏ䤎㈎䌎ࠎ‎䄀┎『Ў㠎䤎ᤎ䀎Ў∎Ȏⴎ܎Ўᤎᜎㄎ䠎✎䐎ᬎ‎䄀ᔎ䠎ᤎㄎĎࠎ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎Ď䜎䐎ᐎ䤎䌎⬎䤎Ў✎㈎ℎ⬎ℎ㈎∎䀎ऎḎ㈎『䀎Ḏ㜎䠎ⴎ䌎⬎䤎䀎Ď㐎ᐎЎ✎㈎ℎ䀎Ȏ䤎㈎䌎ࠎⴎ∎䠎㈎܎ᘎ䠎ⴎ܎䄎ᜎ䤎䌎ᤎ‎Ā㈎⌎⠎㘎Ď⤎㈎ࠎ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎

ปั⬎㈎䄎┎『Ď㈎⌎䀎┎㜎ⴎĎᬎㄎฎหาของนักจิตวิทยา ਀㰀倀㸀䀀⬎ℎ㜎ⴎᤎĎㄎᨎĎ⌎『ᨎ✎ᤎĎ㈎⌎ᜎ㈎܎✎㐎ᜎ∎㈎⠎㈎⨎ᔎ⌎䰎ᜎㄎ䠎✎䐎ᬎ‎Ā⌎『ᨎ✎ᤎĎ㈎⌎ᜎ㈎܎ࠎ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎‎䀀⌎㐎䠎ℎࠎ㈎ĎĎ㈎⌎䀎┎㜎ⴎĎᬎㄎฎหาที่สนใจ แล้วจึง สังเกต ศึกษา หรือทดลอง อย่างเป็นระบบ เพื่อรวบรวมข้อเท็จจริงที่จำเป็นต่อการแก้ปั⬎㈎‎䄀┎䤎✎ᜎ㌎Ď㈎⌎⌎✎ᨎ⌎✎ℎ‎䀀⌎㔎∎ᨎ䀎⌎㔎∎܎‎䄀┎『ᔎ㔎Ў✎㈎ℎȎ䤎ⴎ䀎ᜎ䜎ࠎࠎ⌎㐎܎ᜎ㔎䠎䐎ᐎ䤎‎⬀㈎ĎᤎㄎĎࠎ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎Ḏᨎ䄎ᤎ✎ᜎ㈎܎ᜎ㔎䠎ࠎ『䄎Ď䤎ᬎㄎฎหาหรือตอบคำถามที่กำหนด และสามารถนำมาสัมพันธ์ เกี่ยวข้องเป็นคำตอบของคำถามกว้าง ๆ ได้ นักจิตวิทยาก็จะสนใจ และลงมือศึกษาทันที แต่บางครั้งปั⬎㈎Ď䜎䀎Ď㐎ᐎȎ㘎䤎ᤎࠎ㈎ĎĎ㈎⌎⨎ㄎ܎䀎Ďᔎ⨎㐎䠎܎⌎ⴎᨎ‎䘀‎ᔀㄎ✎

นักจิตวิทยาได้แบ่งความคิดเห็นเกี่ยวกับการศึกษาทางจิตวิทยาออกเป็น 3 ฝ่าย ได้แก่ กลุ่มแรกเห็นว่า การเลือกปั⬎㈎ᤎㄎ䤎ᤎ‎Ȁ㘎䤎ᤎⴎ∎㤎䠎Ďㄎᨎ⨎ᘎ㈎ᤎĎ㈎⌎ጎ䰎䀎ऎḎ㈎『⬎ᤎ䤎㈎Ȏⴎ܎ᤎㄎĎࠎ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎‎Ā┎㠎䠎ℎᜎ㔎䠎⨎ⴎ܎ᤎㄎ䤎ᤎĎ┎ㄎᨎ䀎⬎䜎ᤎ✎䠎㈎‎Ā㈎⌎䀎┎㜎ⴎĎᬎㄎฎหาและการตั้งคำถามควรจะเป็นไปตามทฤษฎี และกลุ่มหลังเห็นว่าความอยากรู้อยากเห็นที่เกิดขึ้นเอง เป็นแรงจูงใจที่ดีที่สุดสำหรับการค้นคว้าทางวิทยาศาสตร์ แต่เมื่อเรามองโดยรวมแล้ว จะเห็นว่าทั้งความอยากรู้อยากเห็นและทฤษฎี ต่างก็มีส่วนช่วยในการสังเกต อธิบาย และตีความข้อเท็จจริงต่าง ๆ เพราะทฤษฎีนั้นมีบทบาทที่ช่วยให้เราเข้าใจสิ่งที่สังเกต และชี้ให้เห็นคำถามใหม่ ๆ อีกทั้งยังชี้ให้เห็นความเป็นไปได้ของข้อมูลต่าง ๆ ดังนั้นทฤษฎีจึงมีประโยชน์และมีบทบาทเป็นที่ยอมรับทั่วไป਀㰀倀㸀㰀䈀㸀㰀猀瀀愀渀 挀氀愀猀猀㴀∀洀眀ⴀ栀攀愀搀氀椀渀攀∀㸀✀㐎᠎㔎Ď㈎⌎ᜎ㈎܎✎㐎ᜎ∎㈎⠎㈎⨎ᔎ⌎䰎㰎⼀猀瀀愀渀㸀㰀⼀䈀㸀 

เหมือนกับวิธีการทางวิทยาศาสตร์ทั่วไป วิธีการทางจิตวิทยาประกอบด้วย 2 ขั้นตอนให䠎‎䘀‎Ѐ㜎ⴎ‎Ȁㄎ䤎ᤎĎ㈎⌎⨎ㄎ܎䀎Ďᔎⴎ܎Ў䰎ᬎ⌎『Ďⴎᨎ⬎⌎㜎ⴎᔎㄎ✎䄎ᬎ⌎ᜎ㔎䠎⨎㌎Ўㄎฎ ๆ อย่างมีระบบ และขั้นการรวบรวมและตีความข้อมูลที่ได้มา ซึ่งการดำเนินการสังเกตอย่างมีระบบ คือ ความพยายามที่จะกำจัดอิทธิพลของอคติหรือความลำเอียงของผู้สังเกต และสามารถรับรองได้ว่า การสังเกตนั้นสามารถกระทำซ้ำได้਀㰀倀㸀✀㐎᠎㔎Ď㈎⌎⨎ㄎ܎䀎Ďᔎⴎ∎䠎㈎܎ℎ㔎⌎『ᨎᨎᤎㄎ䤎ᤎ‎℀㔎‎㈀ ✀㐎᠎㔎‎䐀ᐎ䤎䄎Ď䠎‎✀㐎᠎㔎Ď㈎⌎ᜎᐎ┎ⴎ܎‎⠀攀砀瀀攀爀椀洀攀渀琀愀氀 洀攀琀栀漀搀⤀ 䈀ᐎ∎⨎⌎䤎㈎܎⨎ᘎ㈎ᤎĎ㈎⌎ጎ䰎‎Ȁ㘎䤎ᤎ䀎Ḏ㜎䠎ⴎ⨎ㄎ܎䀎Ďᔎ⨎㐎䠎܎ᔎ䠎㈎܎‎䘀‎ᜀ㔎䠎䀎Ď㐎ᐎᔎ㈎ℎℎ㈎‎䄀┎『✎㐎᠎㔎Ď㈎⌎⬎㈎Ў✎㈎ℎ⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎‎⠀挀漀爀爀攀氀愀琀椀漀渀 洀攀琀栀漀搀⤀ 䈀ᐎ∎Ď㈎⌎⨎ㄎ܎䀎Ďᔎ䀎⬎ᔎ㠎Ď㈎⌎ጎ䰎ᜎ㔎䠎䀎Ď㐎ᐎȎ㘎䤎ᤎᔎ㈎ℎ᠎⌎⌎ℎ਎㈎ᔎ㐎

วิธีการทดลอง ਀㰀倀㸀ᰀ㤎䤎⨎ㄎ܎䀎Ďᔎࠎ『ᘎ㤎Ď䀎⌎㔎∎Ď✎䠎㈎ᰎ㤎䤎ᜎᐎ┎ⴎ܎ᜎ㔎䠎ࠎ『⨎⌎䤎㈎܎⨎‎㈎✎『⬎⌎㜎ⴎᔎㄎ✎䄎ᬎ⌎Ȏ㘎䤎ᤎℎ㈎‎䀀Ḏ㜎䠎ⴎ䄎⨎ᐎ܎䌎⬎䤎䀎⬎䜎ᤎᘎ㘎܎Ў✎㈎ℎ⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎⬎⌎㜎ⴎᰎ┎Ď⌎『ᜎᨎᔎ䠎ⴎ‎ᔀㄎ✎䄎ᬎ⌎ⴎ㜎䠎ᤎ‎䘀‎ⴀ㈎ࠎ䀎ᬎ䜎ᤎĎ㈎⌎䀎ᬎ⌎㔎∎ᨎ䀎ᜎ㔎∎ᨎᔎㄎ✎䄎ᬎ⌎⌎『⬎✎䠎㈎܎Ď┎㠎䠎ℎᜎᐎ┎ⴎ܎‎㈀ Ā┎㠎䠎ℎ⬎⌎㜎ⴎℎ㈎ĎĎ✎䠎㈎ᤎㄎ䤎ᤎ‎䄀┎䤎✎⌎㈎∎܎㈎ᤎᰎ┎Ď㈎⌎ᜎᐎ┎ⴎ܎‎⬀⌎㜎ⴎᰎ┎ࠎ㈎ĎĎ㈎⌎⌎✎ᨎ⌎✎ℎ䄎┎『ᔎ㔎Ў✎㈎ℎ⬎ℎ㈎∎Ȏⴎ܎Ď㈎⌎䀎ᬎ⌎㔎∎ᨎ䀎ᜎ㔎∎ᨎᜎ㔎䠎䐎ᐎ䤎ࠎ㈎ĎĎ㈎⌎ᜎᐎ┎ⴎ܎‎✀㐎᠎㔎Ď㈎⌎ᤎ㔎䤎ᤎ㐎∎ℎĎ⌎『ᜎ㌎䌎ᤎ⬎䤎ⴎ܎ᜎᐎ┎ⴎ܎⬎⌎㜎ⴎ⬎䤎ⴎ܎ᬎ༎㐎ᨎㄎᔎ㐎Ď㈎⌎‎䀀Ḏ⌎㈎『⨎㈎ℎ㈎⌎ᘎЎ✎ᨎЎ㠎ℎᔎㄎ✎䄎ᬎ⌎⬎⌎㜎ⴎ⨎‎㈎Ḏ䄎✎ᐎ┎䤎ⴎℎᔎ䠎㈎܎‎䘀‎䐀ᐎ䤎ᔎ㈎ℎᜎ㔎䠎ᔎ䤎ⴎ܎Ď㈎⌎‎⬀⌎㜎ⴎ䌎⬎䤎䀎⬎┎㜎ⴎᤎ䤎ⴎ∎ᜎ㔎䠎⨎㠎ᐎ‎ⴀ㔎Ďᜎㄎ䤎܎Ď㈎⌎⨎ㄎ܎䀎ĎᔎĎ䜎‎⨀㈎ℎ㈎⌎ᘎĎ⌎『ᜎ㌎䐎ᐎ䤎܎䠎㈎∎䄎┎『ℎ㔎Ў✎㈎ℎᘎ㤎Ďᔎ䤎ⴎ܎䄎ℎ䠎ᤎ∎㌎

ตัวแปรที่ใช้ในการทดลองแบ่งเป็น 2 ประเภท ได้แก่ ตัวแปรอิสระ ซึ่งหมายถึงตัวแปรที่ถูกกำหนดขึ้น และ ตัวแปรตาม ซึ่งหมายถึงตัวแปรที่คาดว่าจะเป็นผลจากการกระทำกับตัวแปรอิสระ਀㰀倀㸀⬀┎ㄎ܎ࠎ㈎Ď䐎ᐎ䤎ᜎ⌎㈎ᨎᰎ┎ࠎ㈎ĎĎ㈎⌎ᜎᐎ┎ⴎ܎䄎┎䤎✎‎ᰀ㤎䤎ᜎᐎ┎ⴎ܎ᔎ䤎ⴎ܎ᜎ㌎Ď㈎⌎⨎⌎㠎ᬎ䄎┎䤎✎⌎㈎∎܎㈎ᤎᰎ┎Ď㈎⌎ᜎᐎ┎ⴎ܎䌎⬎䤎ᰎ㤎䤎ⴎ㜎䠎ᤎᜎ⌎㈎ᨎ‎䀀Ḏ㜎䠎ⴎ䌎⬎䤎ᰎ㤎䤎ⴎ㜎䠎ᤎ⨎㈎ℎ㈎⌎ᘎᤎ㌎ᰎ┎ᐎㄎ܎Ď┎䠎㈎✎䐎ᬎ䌎਎䤎ᬎ⌎『䈎∎਎ᤎ䰎‎⬀⌎㜎ⴎᜎ㌎Ď㈎⌎⠎㘎Ď⤎㈎ᔎ䠎ⴎ∎ⴎᐎЎ✎㈎ℎ⌎㤎䤎ⴎⴎĎ䐎ᬎ

วิธีการหาความสัมพันธ์਀㰀倀㸀✀㐎᠎㔎Ď㈎⌎⬎㈎Ў✎㈎ℎ⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎‎䀀ᬎ䜎ᤎĎ㈎⌎⠎㘎Ď⤎㈎Ў✎㈎ℎ⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎Ȏⴎ܎ᔎㄎ✎䄎ᬎ⌎ᔎㄎ䤎܎䄎ᔎ䠎⨎ⴎ܎ᔎㄎ✎Ȏ㘎䤎ᤎ䐎ᬎ‎䈀ᐎ∎ᜎ㔎䠎䐎ℎ䠎䐎ᐎ䤎䀎ࠎ㈎『ࠎ܎✎䠎㈎ᔎㄎ✎䄎ᬎ⌎䌎ᐎℎ㔎ⴎ㐎ᜎ᠎㐎Ḏ┎䀎⬎ᤎ㜎ⴎᔎㄎ✎䄎ᬎ⌎䌎ᐎ‎Ѐ䠎㈎Ў✎㈎ℎ⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎Ȏⴎ܎ᔎㄎ✎䄎ᬎ⌎‎㈀ ᔀㄎ✎‎䀀⌎㔎∎Ď✎䠎㈎‎Ѐ䠎㈎⨎ㄎℎᬎ⌎『⨎㐎ᜎ᠎㐎䰎⨎⬎⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎‎⠀挀漀攀昀昀椀挀椀攀渀琀 挀漀爀爀攀氀愀琀椀漀渀⤀ ଀㘎䠎܎ࠎ『ℎ㔎Ў䠎㈎⌎『⬎✎䠎㈎܎‎ⴀ㄀⸀　　 ᘀ㘎܎‎㄀⸀　　 ਀㰀倀㸀✀㐎᠎㔎Ď㈎⌎⬎㈎Ў✎㈎ℎ⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎‎℀㔎ᐎㄎ܎ᔎ䠎ⴎ䐎ᬎᤎ㔎䤎㰎䈀刀㸀 ਀   ㄀⸀ ✀㐎᠎㔎✎ㄎᐎᜎ㈎܎ࠎ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎‎⠀倀猀礀挀栀漀洀攀琀爀椀挀 琀攀挀栀渀椀焀甀攀猀⤀ 䌀਎䤎䄎ᨎᨎᜎᐎ⨎ⴎᨎᜎ㈎܎ࠎ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎䄎┎『䄎ᨎᨎ⨎ⴎᨎᘎ㈎ℎ‎䀀Ḏ㜎䠎ⴎ✎ㄎᐎ‎Ѐ✎㈎ℎ䄎ᔎĎᔎ䠎㈎܎Ȏⴎ܎┎ㄎĎ⤎ጎ『ᔎ䠎㈎܎䘎Ȏⴎ܎ᨎ㠎ЎЎ┎‎⬀⌎㜎ⴎЎ✎㈎ℎ䀎ᬎ┎㔎䠎∎ᤎ䄎ᬎ┎܎ᔎ䠎㈎܎䘎Ȏⴎ܎ᨎ㠎ЎЎ┎䌎ᐎᨎ㠎ЎЎ┎⬎ᤎ㘎䠎܎‎䈀ᐎ∎ᜎㄎ䠎✎䐎ᬎ䄎ᨎᨎᜎᐎ⨎ⴎᨎᜎ㔎䠎䌎਎䤎䌎ᤎ‎܀㈎ᤎ✎㐎ࠎㄎ∎ᐎ䤎㈎ᤎ⬎㈎Ў✎㈎ℎ⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎⨎㈎ℎ㈎⌎ᘎᜎᐎ⨎ⴎᨎᔎㄎ✎䄎ᬎ⌎ⴎ㐎⨎⌎『䐎ᐎ䤎䀎ᬎ䜎ᤎ⌎㈎∎䘎䐎ᬎ‎᐀ㄎ܎ᤎㄎ䤎ᤎ‎✀㐎᠎㔎✎ㄎᐎᜎ㈎܎ࠎ㐎ᔎ✎㐎ᜎ∎㈎ᤎ㔎䤎ࠎ㘎܎䄎⨎ᐎ܎䌎⬎䤎䀎⬎䜎ᤎ‎Ѐ✎㈎ℎ⨎ㄎℎḎㄎᤎ᠎䰎Ȏⴎ܎ᔎㄎ✎䄎ᬎ⌎‎㈀ ᔀㄎ✎‎᐀䤎✎∎ᰎ┎ᜎ㔎䠎䐎ᐎ䤎ࠎ㈎ĎĎ㈎⌎ᜎ㌎䄎ᨎᨎᜎᐎ⨎ⴎᨎ⬎⌎㜎ⴎ䄎ᨎᨎ⨎ⴎᨎᘎ㈎ℎᤎㄎ䠎ᤎ䀎ⴎ܎
2. การสังเกตในสภาพธรรมชาติ (Naturalistic Observation) การสังเกตในสภาพธรรมชาติจะให้ข้อ เท็จจริงได้มากกว่า เพราะเป็นการสังเกตพฤติกรรมที่เกิดขึ้นจริงในชีวิต ผู้ถูกสังเกตจะต้องไม่รู้ตัวว่าถูกสังเกต เพื่อให้พฤติกรรม ต่างๆเป็นไปตามธรรมชาติโดยแท้จริง แต่ต้องใช้ระยะเวลาในการสังเกตระยะหนึ่ง ซึ่งบางครั้งอาจค่อนข้างยาวนาน਀ 㰀䈀刀㸀  ㌀⸀ Ā㈎⌎⨎ㄎ܎䀎Ďᔎᐎ䤎✎∎✎㐎᠎㔎Ď㈎⌎ᜎ㈎܎Ў┎㔎਎